YÊU THƯƠNG & RANH GIỚI

Khi vừa khép lại chuỗi TalkSoul tháng 5 là chủ đề Yêu thương & Ranh giới.

Đây là chủ đề thực hành rất khó với nhiều người. Bản thân Kathy khi trải nghiệm nhiều năm qua vẫn còn thấy đây chính là mảnh đất màu mỡ để mình khám phá sâu hơn.

Khép lại TalkSoul, Kathy recap lại những điều đã chia sẻ.

1. Muốn yêu thương cần làm rõ quan niệm trước đã.

Yêu thương với mỗi người sẽ có những định nghĩa khác nhau, cách nhìn khác nhau. Vì vậy, trong một mối quan hệ, nếu ông chồng định nghĩa yêu thương là phải lăn ra ngoài kiếm tiền, còn bà vợ định nghĩ yêu thương là chồng phải luôn ở bên cạnh, chiều chuộng, nâng niu – vậy thì hai người có cố gắng bao nhiêu cũng chẳng thể cảm nhận được tình yêu của đối phương vậy.

2. Yêu thương vô điều kiện được hiểu thế nào?

Vô điều kiện ở đây không phải là không cần điều kiện gì, mà là vượt thoảt ra sự bám chấp về những điều kiện hoặc không điều kiện. Nếu con bạn bị nghiện, bạn có chu cấp tiền suốt đời để con bạn tiếp tục nghiện ngập, hay bạn sẽ vượt ra khỏi dư luận của xã hội và nén đau thương vào lòng để nhờ các cơ quan giúp đỡ đưa con đi cai nghiện? Lúc đó bạn không chê con mình tệ, không vì sai lầm của con mà bỏ mặc con, bạn làm tất cả để cứu con mình.

Có rất nhiều người đi học phát triển bản thân và sợ con tổn thương nên không dám đụng đến con, mặc cho con hỗn láo, đánh mẹ. Chúng ta bám chấp vào sự “vô điều kiện” mà tạo ra một đứa con dần mất đi những phẩm chất tốt đẹp mà lẽ ra con cần được định hướng và phát triển.

3. Yêu thương không chỉ là cảm xúc và lời nói vuốt ve, yêu thương là trách nhiệm mà mỗi người cần gánh vác.

Trách nhiệm được thể hiện ở hành động và cam kết mỗi ngày.

Tôi từng hỏi coachee: “Bạn có yêu gia đình không?” – Có. “Bạn có yêu bản thân mình không?” – Cũng là có.

Và khi hỏi: “Bạn có muốn gia đình mình đủ đầy, hạnh phúc, bình an không?” – Dĩ nhiên là có.

Vậy mỗi ngày bạn đã làm gì để gia đình mình đủ đầy và hạnh phúc?

Bạn nhìn lại cách sống của mình: vẫn hút thuốc mỗi ngày, vẫn uống rượu như một thói quen, vẫn chi tiêu phung phí, vẫn bỏ bê sức khoẻ. Vẫn chì chiết vợ con khi họ làm sai.

Bạn lắc đầu.

Tôi im lặng một hồi và nhỏ nhẹ: “Vậy thì bạn thấy mình đang yêu thương kiểu gì?”

Chúng ta đang sống trong một xã hội mà từ “yêu thương” được nói ra rất dễ dàng. Nhưng sống đúng với tình yêu thương – lại là chuyện khác. Yêu không nằm ở cảm xúc thoáng qua, mà nằm ở hành động có trách nhiệm. Nếu bạn nói yêu cha mẹ, nhưng vẫn tiếp tục hút thuốc – thứ đang rút ngắn tuổi thọ bạn mỗi ngày – thì nỗi đau ai là người gánh? Nếu bạn nói yêu con cái, nhưng vẫn chìm trong bia rượu và các thói quen xấu, thì bạn đang để lại tấm gương gì cho thế hệ sau?

Yêu thương thực sự là ý thức được rằng từng hành vi nhỏ bé hằng ngày của mình có ảnh hưởng đến những người mình yêu. Yêu thương là khi bạn chọn ngủ sớm để sáng mai có sức khỏe đi làm, là khi bạn từ chối một ly rượu để về nhà nguyên vẹn với vợ con, là khi bạn bỏ dần từng thói quen có hại – không vì ép buộc, mà vì bạn hiểu: bạn không sống cho riêng mình.

Không ai ép bạn phải trở thành người hoàn hảo. Nhưng nếu bạn thật sự yêu thương – bạn sẽ thay đổi, dù là từng chút. Bởi vì yêu thương mà không đi kèm với cam kết và hành động – chỉ là lời nói sáo rỗng như gió thoảng bên tai mà thôi.

Nghịch lý không nằm ở chỗ chúng ta không biết điều gì tốt. Mà là ở chỗ ta biết hết – nhưng không làm. Và thế là “yêu thương” dần trở thành một thứ chỉ để nói chứ không còn là để sống.

Vậy nên, nếu bạn thật sự yêu – xin hãy sống khác đi. Vì chính bạn. Và vì những người đang chờ bạn trở về mỗi ngày. Những người mà bạn đang ngày ngày nói 2 từ “yêu thương”.

Đây cũng chính là ranh giới của yêu thương. Không chỉ để biết, mà là để làm. Nếu bạn không yêu thương như cách bạn nói, vậy thì bạn đang dạy cho người khác yêu thương bạn sai cách. Và chúng ta thường bị mắc kẹt ở đây.

4. Ranh giới:

Một số đúc kết để xác lập ranh giới cho các mối quan hệ:

– Với vợ chồng, hãy “tương kính như tân”

– Với thầy trò, hãy “tôn sư trọng đạo”.

– Với bạn bè, thì “bạn bè là nghĩa tương tri, sao cho sau trước mọi bề mới nên”.

– Với chính mình, hãy “nhìn thật xa, làm thật nhỏ, thân giáo, chân thành”

Ranh giới đặt ra mục đích là để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của tất cả mọi người trong mối quan hệ đó, và để mình quay lại làm việc với bản thân, chứ không đặt ra để áp đặt bất kỳ ai.

Ở Làm Hoà Quá Khứ có bài tập về Bảng Hướng dẫn sử dụng cho mỗi người, nhằm làm rõ mọi ranh giới mà chúng ta đang đặt ra cho mình và cho người, từ đó biết được nguyên nhân cốt lõi của những cảm xúc đang vận hành trong cuộc sống.

Yêu thương, cuối cùng, không chỉ là cảm xúc, là lời nói đầu môi, mà Yêu thương là cách bạn sống mỗi ngày.

Làm Hoà Quá Khứ K10 khai giảng vào ngày 7/6/2025, bạn nào còn chưa đăng ký thì nhanh tay nha.

Happy You, Happy Life

Kathy Vo.